Wat is biologisch?

Biologisch boeren betekent zoveel mogelijk samenwerken in balans met de natuur. In dit blog leggen we uit wat biologisch precies inhoudt, wat de voordelen zijn (én welke kritiek er is), waarom we kiezen voor biologisch boeren en hoe jij als consument het verschil kunt maken.

Wat is biologisch precies?

Het bijzondere van biologisch boeren zit ‘m in de manier waarop boeren en telers met hun grond, gewassen en dieren omgaan. Ze laten de natuur zoveel mogelijk haar eigen gang gaan. Zo gebruiken akkerbouwers bijvoorbeeld geen kunstmest en bestrijdingsmiddelen om groentes te laten groeien. De grond wordt vruchtbaar gehouden door biologische compost en dierlijke mest te gebruiken. Ook biologische veehouders gebruiken geen kunstmest of bestrijdingsmiddelen.

Op iedere boerderij is er aandacht voor dierenwelzijn, op biologische boerderijen gaan de boeren daar vaak nog wat verder in. De dieren hebben meer ruimte en gaan vaker naar buiten. Biologische dieren leven vaak langer en krijgen meer tijd om te groeien. Koeien op een biologische boerderij moeten minimaal 180 dagen van het jaar, 6 uur per dag buiten lopen. Daarbij wordt er in de stallen vaak voor afleiding gezorgd, zodat de dieren zich niet vervelend. Op Hoeve Ackerdijk lopen de koeien gemiddeld 2.500 uur per jaar buiten, verspreid over zo’n 200 dagen.

Een biologische melkveehouderij kost meer tijd en ruimte. Het levert ook veel op: een gezonde bodem, minder troep in het water en lekker voer voor onze koeien. Op Hoeve Ackerdijk gebruiken we geen bestrijdingsmiddelen in het weiland, dat zorgt voor de groei van diverse grassen en kruiden die koeien lekker vinden. Zo hebben de koeien wat te kiezen in het land. Dat we geen bestrijdingsmiddelen gebruiken, zorgt ook voor ongewenste, niet lekkere planten zoals distel en zuring. Die halen we met de hand weg. Deze extra inspanningen van boeren zie je bij sommige producten terug in de prijs, die vaak iets hoger is.

Hoe herken je biologische producten?

Biologische producten moeten aan regels voldoen voor milieu, klimaat, biodiversiteit en dierenwelzijn. Producten mag je alleen biologisch noemen als je aan deze eisen voldoet. Skal, een onafhankelijke instantie controleert of boeren en telers zich aan deze regels houden.

Zijn biologische producten gezonder voor je?

Er is geen bewijs dat een biologische rode kool of een biologische hamburger gezonder voor jou is dan een niet-biologisch stuk groente of vlees. De hele keten van biologische productie wordt wel extra streng gecontroleerd. Van de bodem waar het gras groeit tot de vervoerder die de pakken biologische melk naar de supermarkt brengt. Zo weet je zeker dat je product volledig biologisch is en is bijvoorbeeld de kans dat er residuen van pesticiden op je biologische producten zitten, nóg kleiner dan bij gangbare producten.

Als je verder kijkt dan naar je eigen gezondheid, dan is biologisch voedsel wél gezonder voor de omgeving, voor mensen en dieren. In de biologische landbouw gebruiken we geen bestrijdingsmiddelen, zo komen er geen onwenselijke stoffen in de bodem of het water. Dat zorgt voor een gezonde bodem, gezonder bodemleven en het zorgt voor een gezondere omgeving voor planten, dieren en mensen die in de omgeving wonen of hun eten er vandaan halen.

Biologische producten zijn niet bewezen gezonder voor jou als consument. De biologische manier waarop je eten wordt geproduceerd, is wél gezonder voor de samenleving.

Is biologisch eten duurder?

Vaak zijn biologische producten in je winkelmandje duurder dan gangbare producten. Als je echter in het seizoen koopt, gezonder inkoopt (bijvoorbeeld minder vlees) en minder koopt om voedselverspilling tegen te gaan, dan hoeven biologische producten op je boodschappenlijst niet altijd duurder te zijn.

Met je biologische producten, koop je niet alleen een product, maar zorg je ook voor een prettige leefomgeving voor de mens en dier. Je zorgt voor minder pesticiden in de leefomgeving en zorgt voor dierenwelzijn. Je zorgt voor een gezondere bodem, schoner water en meer biodiversiteit. Waarmee je met je aankoop weer zorgt dat jij, je buren of andere inwoners van Nederland minder ziek worden, en er minder kosten zijn zo berekende Ekomenu.

Met je aankoop van onze biologische kaas zorg je voor een vrije polder die een fijne plek kan zijn voor weidevogels.

Boer Bas

Is er kritiek op biologische landbouw?

Je hoort vooral het argument dat de biologische landbouw de wereld niet kan voeden. Biologische landbouw maakt minder intensief gebruik van de grond, daarom kan er per hectare minder voedsel verbouwd worden. Als de hele wereldbevolking biologisch gaat eten, is er volgens critici meer grond nodig als we allemaal dezelfde hoeveelheid willen blijven eten.

Biologische boeren brengen daar tegenin dat de vooruitgang van intensief gebruik van de grond samengaat met vervuiling en watertekort. Daardoor kan deze vorm van landbouw de wereld op lange termijn niet voeden. Het is inefficiënt grondgebruik, want daardoor is de grond in de toekomst niet vruchtbaar genoeg voor toekomstige generaties om gewassen te telen en dieren te houden.

Daarnaast zijn er veel andere oorzaken waardoor er nu een grote groep mensen niet genoeg te eten heeft. Zo gaat een groot deel van het geproduceerde eten verloren en er worden veel gewassen verbouwd voor de vleesconsumptie. Als we minder vlees eten en minder voedsel weggooien, is er op een duurzame manier voldoende voedsel te produceren. Als we anders gaan eten, kan het prima.

Waarom Hoeve Ackerdijk kiest voor biologisch

Wij denken dat biologische voedselproductie een oplossing is voor een goed met de aarde, grond en omgeving om te gaan. Boer Arie (de vader van boer Bas) koos er in 1998 bewust voor om biologisch te gaan boeren. Bas wil verder deze kant op met de boerderij.

Waar volgens boer Bas de regels voor biologische landbouw op neerkomen is balans. “Het land is in balans, omdat je alleen oogst wat de bodem aankan. Kunstmest houdt de productie hoog, maar verarmt de biodiversiteit. Het zorgt voor minder wormen, minder schimmels of sporen en minder vermogen om water op te slaan.”

“En we voeren wat we van het land halen aan de koeien, die verder weinig ander krachtvoer krijgen van buiten de boerderij. De melkgift van de koe is daarmee ook meer in balans met wat de koe aankan, ze hoeft geen topsport prestaties te leveren. Daar is een koe beter bestand om zelf ziektes aan te kunnen en ze wordt ouder.”

Biologisch is niet de enige oplossing; zo zijn er andere manieren van duurzame landbouw en wordt er gewerkt aan verbeteringen in de gangbaar landbouw. Wist je bijvoorbeeld dat de gangbare landbouw steeds duurzamer is geworden in de afgelopen decennia, onder andere door kennis die opgedaan is door de biologische landbouw? Nog een reden om voor biologisch te kiezen. Op Foodlog beschrijft Ilse Geijzendorf hoe in de landbouw van elkaar wordt geleerd.  

Hoe kun je helpen?

Het voelt misschien niet zo, maar als consument heb je een enorme invloed. Dit kun je vandaag al doen om te zorgen dat er meer biologische boeren komen:

• Biologische of andere duurzame producten kopen zoals bij boeren die biologisch dynamisch, regeneratief of met kringloop landbouw werken.
• Eet groenten uit het seizoen, deze zijn vaak goedkoper dan de groenten die niet in het seizoen zijn.
• Koop je voedsel lokaal, bijvoorbeeld bij een boer zelf.
• Voorkom verspilling door je op te geven voor de No Waste Army.
• Gooi geen eten weg, maar bedenk er een gerecht mee.
• Check het label van je favoriete product en ga op jacht om uit te zoeken waar alle ingrediënten vandaan komen.
• Kies voor politici die werken aan een duurzame manier van leven en landbouw.
• En.. investeer:

We willen op Hoeve Ackerdijk meer biologische kaas gaan maken en je kunt daarbij helpen door te investeren in een nieuwe kaasruimte.

Onze kaas is nu ook écht biologisch!

Onze melk is al decennia biologisch en sinds 2025 is ook onze kaas biologisch. Eerder noemde we dit ‘kaas van biologische melk’ omdat niet alle ingrediënten (bijvoorbeeld kruiden en stremsel) biologisch waren. Nu dus wel en is onze kaas, die we in een mobiele kaasmakerij maken, biologisch! Kom gerust eens langs in de winkel of meld je aan voor de nieuwsbrief.